تاریخچه تکنولوژی آموزشی در ایران

و حیاتی، اغلب بر بعد سخت افزاری آن تأکید و از بعد نرم افزاری آن غفلت شده است. چنانچه در کتاب های تکنولوژی آموزشی، بخش عمده مطالب به سخت افزارها اختصاص یافته است(فردانش، 1387).

مرحله اول:

در كشور ما از سال 1306شمسي به بعد، بعضي از مدارس اقدام به ايجادآزمايشگاههاي فيزيك، شيمي و علوم زيستي كردند. درسال 1308 وزارت فرهنگ(سابق)، اداره هنرهاي زيبا را تاسيس كرد.اين اداره علاوه بر نظارت بر كليه فعاليت هاي هنري، مسئوليت استفاده از وسايل سمعي وبصري مدارس را نيز عهده دار بود.

پس مي توان گفت كه درايران نيز ابتدا ابزار و وسايل سمعي وبصري بدون توجه به نيازهاي خريداري و درمراكزي نگهداري مي شد. فيلم ها و مواد مورد نياز بدون توجه به فرهنگ و زبان مردم، وعدم امكان ترجمه ي همه ي آنها از خارج خريداري ودر اختيار مدارس و دانشگاه ها قرار مي گرفت.

مرحله دوم:

در سال 1341، اداره اي به نام اداره آموزش فعاليت هاي سمعي وبصري دروزارت فرهنگ تشكيل شد كه بعداً به نام دفتر آموزش سمعي وبصري فعاليت هاي خود راادامه داد. تلويزيون آموزشي درسال 1343 زير نظر وزارت آموزش وپرورش تاسيس شد وكار خود را بعد از دوسال با پخش برنامه هاي درسي در زمينه فيزيك، شيمي، جبر، علوم طبيعي، زبان ودستور زبان فارسي شروع كرد. در سال 1352 تهيه برنامه هاي آموزشي به سازمان راديو وتلويزيون ملي ايران(صدا وسيماي جمهوري اسلامي ايران)واگذار شد وبرنامه هاي آموزشي با پخش دروس راهنمايي در سال 1353 مجدداً شروع به فعاليت كرد. همزمان باآن تعداد سه هزار دستگاه تلويزيون بين مدارس شهرهاي بزرگ كشور توزيع شد.

در سال 1354 براي تهيه مواد آموزشي مورد نياز مدارس شركت صنايع با سرمايه مشترك وزارت آموزش وپرورش وسازمان گسترش و نوسازي ايران به وجود آمد. هدف اين شركت تهيه وتوليد موادآموزسي مورد نياز كشور با درنظر گرفتن نظام آموزشي، محتواي برنامه هاي درسي وسطوح ورشته هاي مختلف تحصيلي وبا توجه به شرايط اقتصادي و اجتماعي كشور بوده است.

مرحله سوم:

در سال 1353 دوره فوق ليسانس تكنولوژي آموزشي تاسيس شد. هدف از تاسيس اين دوره تهيه كادر متخصص براي سرپرستي مراكز يادگيري، دربيست منطقه از استانهاي كشور بود. اين مراكز مي بايست مواد مورد نياز مدارس را توليد كنند ودر اختيار آنها قرار دهند.

آموزش برنامه ريزي شده يا آموزش برنامه اي وتوليد مواد براساس آن در همين سال توسط تلويزيون آموزشي در ايران شروع شد. تلويزيون آموزشي، اين كار را با سيستم كامپيوتري ساده اي بنام سيستم 80 ، كه مجهز به صفحه، صدا، اسلايد رنگي وگوشي بود شروع كرد كه براي آموزش كودكان دوره آمادگي به كار گرفته شد.

مرحله چهارم:

نمونه مرحله چهارم تكنولوژي آموزشي در ايران، ايجاد دانشگاه آزاد ايران است.اين دانشگاه با استفاده از روش چند رسانه اي، هدفش آموزش براساس نيازهاي فردي وتربيت افراد متخصص مورد نياز جامعه بود. دانشجويان اين دانشگاه، بدون دور شدن از محل زندگي خود در آموزش ويادگيري مشاركت مي كردند. تصميم براين بود اين نظام آموزشي از راديو وتلويزيون آموزشي دررساندن پيام به ياد گيرندگان، استفاده كند.قبل از آن دانشكده سپاهيان انقلاب نيز براي رسيدن به همين هدف براي آموزش كاركنان دولت با تكيه بر آموزگاران مي كوشيد.

مرحله پنجم :

مفهوم مرحله پنجم تكنولوژي آموزشي در ايران فقط به صورت مقالاتي پراكنده مورد بررسي قرارگرفته است. اين مرحله مفهوم تکنولوژيِ آموزشي هماهنگ کردن فعاليتهاي همه سازمانهاي اجرائي و آموزشي بخش دولتي و خصوصي براي انجام فعاليتهاي آموزشي است. فعاليتهايي که سازمانها را به هدف رشد و توسعه خود نزديک مي کند (علي آبادي،1386) .